Europeanen Top 10: Langste, Dikste, Oudste, …

De vorming van de Europese Unie was een belangrijke stap voorwaarts in Europese integratie. Zowel voor- als tegenstanders zullen achteraf toch moeten toegeven dat de Europese Unie een hoop landen dichter bijeen heeft gebracht (of dat wenselijk is, is natuurlijk een ander verhaal). Die vereniging komt onder andere doordat we nu grotendeels één valuta delen en de grenzen zijn geopend, zodat je zonder douane controle van hot naar her kan reizen. Of het nu een goede of slechte ontwikkeling is, het blijkt dat Europa langzaam op integratie aanstoomt. Echter, dat betekent absoluut niet dat de nationale geest en identiteit van de individuele landen verloren moet en zal gaan. Zowel sociaal als cultureel zullen veel mensen toch voornamelijk ‘Nederlander’ respectievelijk ‘Duitser’ blijven, vóórdat zij zichzelf “Europeaan’ zullen voelen. En misschien is zo’n ‘lokale’ identiteit tot op zekere hoogte ook wel nodig, om mensen een gevoel te geven bij een bepaalde groep te behoren.

Bij zo’n gevoel van patriotisme horen natuurlijk ook kenmerken en typische eigenschappen. Neem bijvoorbeeld Nederlanders, wij worden meestal getypeerd als consumenten van veel kaas, bezitters van windmolens en onze grenzeloze tolerantie ten opzichte van drugs. Duitsers zijn goede voetballers die van worsten en bier houden, Fransozen eten dag-en-nacht stokbrood en de Engelsman is op zijn thee gesteld. Zulke vooroordelen zijn vaak overdreven, maar toch meestal niet helemaal verzonnen en uit het niets gegrepen. Dat wil niet zeggen dat alle Nederlanders kaaskoppen zijn, maar dat wil wel zeggen dat er (vaak historisch gezien) reden is om kaasproductie en consumptie te koppelen aan het land Nederland (en overigens ook Frankrijk).
Afijn, wij vroegen ons af hoe het zit met een paar interessante eigenschappen van Europeanen. Hieronder hebben we een vijftal top tien lijstjes samengesteld die over bepaalde aspecten van het leven gaan. Het is een wilde greep, om een breed scala aan eigenschappen te kunnen weergeven. We kijken eerst naar koffie-consumptie en daarna naar de werkduur verwachting voor jongeren. Daarna kijken we naar lengte en overgewicht, om af te sluiten met een top tien over levensverwachtingen.


Koffie consumptie onder Europeanen

Koffie

We drukken de gemiddelde koffie-consumptie per bevolkingshoofd uit in kilo’s koffie (gemalen of bonen) per persoon per jaar. Dat wil dus zeggen, hoeveel kilo koffie verbruikt een gemiddelde persoon in een jaar. Omdat er sommige mensen zijn die totaal geen koffie drinken, maar toch worden meegeteld wanneer we het over ‘totale bevolking’ hebben, zal de gemiddelde koffie-consumptie iets lager liggen dan de daadwerkelijke consumptie van de mensen die wel koffie drinken. Maar omdat deze afwijking voor ieder land min of meer hetzelfde zal zijn, gaan we daar even niet verder op in. Deze gegevens komen van de Eurobarometer, een officiële statistische instantie die onder andere data over consumptiegoederen over de hele wereld verzameld. Afijn, welke Europeanen drinken dus de meeste koffie?

10. Frankrijk. Fransen consumeren zo’n 3,9 kilogram per persoon per jaar.

9. België. Onze zuiderburen zijn goed voor 5 kilo pp/jaar.

8. Oostenrijk. De jodelende en wintersport-vierende Oostenrijkers verbruiken 5.5 kilo pp/jaar.

7. Duitsland. De noorderburen van de Oostenrijkers drinken, naast bier, ook liters koffie. In totaal zo’n 5.7 kilo per jaar.

6. Zwitserland. Niet alleen op de kaart liggen Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland vlak bij elkaar. Ook de Zwitsers drinken veel koffie. Maar hoewel ze Duitsland opvolgen, doen ze dat met een grote voorsprong. Maar liefst 7 kilogram per jaar wordt door de gemiddelde Zwitser gedronken.

5. Nederland. Met slechts een kleine ons (7.1 kg) slaan wij Nederlanders de Zwitsers nét met onze koffie-consumptie. We staan daarmee prachtig op de helft van deze mooie lijst. Welke koffieleuten zijn er nog erger dan ons?

4. Zweden. De uiterst Scandinavische top begint met de Zweden. Het ligt misschien aan het koude klimaat, of aan de vele koffiepauzes die men daar gewend is, maar in Zweden drinkt men gemiddeld zo’n 7.8 kilogram koffie per jaar.

3. Denemarken. Altijd bezig om hun buurland en historisch gezien grote rivaal te overtreffen, drinken de Denen nog meer (koffie) dan de Zweden. Fors meer, eigenlijk. Ze laten de Zweden ver achter zich met een koffie consumptie van 9.7 kg pp/jaar.

2. Finland. Koelbloedige Finnen verwarmen zichzelf ook graag aan het zwarte goud, en doen dat zelfs in nóg hogere mate dan Zweden en Denemarken. Het is het eerste land (van de twee) die boven de tien kilo koffie consumptie per jaar uitkomt. 10.1 kg, om precies te zijn! Even ter vergelijking, volgens de website van Douwe Egberts zet je van 250 gram koffie zo’n 40 koppen koffie. Finnen hebben dus een capaciteit van ruim 1.600 koppen per jaar. Vier en een half per dag, er van uitgaand dat alle Finnen koffie drinken…

1. Noorwegen. De absolute toppers als het gaat om koffie consumptie echter zijn de Noren. Zij drinken, als ze niet aan de biatlon bezig zijn, zo’n 10.7 kilogram koffie per jaar weg. Dat is bijna vijf hele koppen per dag. En dat gemiddelde is een onderschatting, dus de échte koffie leuten in Noorwegen drinken nog meer (of sterkere) koffie!

Het mag overigens ook vermeld worden is de positie van Europa ten opzichte van de rest van de wereld wat betreft koffie consumptie. We zijn hier namelijk de onbetwiste toppers in. Als je naar de consumptie van de hele wereld kijkt, dan komt het eerste niet-Europese land pas binnen op de 12e plek (de Verenigde staten), gevolgd door Canada, op 13. Nog een ander opmerkelijk feitje is dat, hoewel de Italianen uitvinders zijn van de Cappuccino, espresso en vele andere heerlijke speciaal-drankjes gebaseerd op koffie, ze niet in deze lijst voorkomen. Ze maken misschien wel de lekkerste koffie, en de meeste soorten koffie, maar véél drinken doen ze het blijkbaar niet!

Arbeidsleven

arbeid

Hoeveel werkt een Europeaan gemiddeld, gedurende zijn of haar leven? Het is natuurlijk moeilijk om iets te zeggen hoe veel en hoe hard iemand precies werkt, maar er zijn wel gegevens over hoeveel jaar iemand als ‘werkende’ geregistreerd staat. Aan de hand daarvan, en andere economische voorspellingen, kunnen de slimme koppen bij de Europese statistische instellingen een indicatie geven van hoeveel jaar een 15-jarige in een bepaald land kan verwachten om te werken (of in ieder geval arbeidsgeschikt te zijn). Dat betekent niet dat dit arbeidsleven meteen moet ingaan na hun 15e jaar, echter. Het idee is dat de schatting slaat op de huidige en toekomstige generatie. Wat blijkt? Volgens de Eurostat, een instituut voor statistische gegevens voor heel Europa, heb je in de volgende landen als 15-jarige nog het langst te gaan tot je met pensioen kan!

10. Oostenrijk. 36.9 jaar (oftewel 36 jaar en ongeveer 10 á 11 maanden) lang moet een 15-jarige Oostenrijker werken voordat hij (of zij) met pensioen mag. Ten minste, als hij in Oostenrijk blijft. Hij kan bijvoorbeeld ook verhuizen als hij korter wil werken. Maar wel even opletten waarheen want,…

9. Portugal. Verhuizen naar Portugal, bijvoorbeeld, levert een Oostenrijker geen extra werkdagen op, want ook Portugal heeft een werk duratie van 36.9 jaar. Omdat de O voor de P komt in het alfabet staat Oostenrijk op 10 en Portugal op 9, maar eigenlijk delen ze dus dezelfde plek.

8. Finland. 37.4 jaar lang moeten de Finnen werken na aanvang.

7. Duitsland. De Duitsers, die nogal bekend staan om hun werk ijver, houden het in ieder geval niet het langst vol. De geschatte werk duratie voor een hedendaagse 15-jarige Duitser is 37.5, iets meer dan een maand langer dan de Finnen. Er zijn echter nog 6 Europese landen waar een arbeider langer moet doorwerken.

6. Verenigd Koninkrijk. 38.1 jaar werk ligt in het vooruitzicht van de jonge Brit.

5. Nederland. En met 39.6 jaar aan arbeidsgeschiktheid om naar uit te kijken, staat Nederland ook in dit lijstje (net als bij koffieconsumptie) netjes in het midden. Het land van gematigden?

4. Noorwegen. De Noren zijn de zwaarste koffie-drinkers en wellicht gedeeltelijk vanwege deze reden: ze moeten nogal een tijdje werken. Ze delen de plek met Nederland, namelijk 39.6 jaar.

3. Zweden. Het eerste land dat over de 40 jaar heen schiet is Zweden. De jonge Zweed kan naar verwachting 40.6 jaar lang aan de bak, voor hij of zij met pensioen kan.

2. Zwitserland. De Zwitsers doen daar nog een jaartje bovenop, en moeten maarliefst 41.8 jaar doorwerken.

1. IJsland. Tot slot de IJslanders. We weten natuurlijk niet hoe hard ze werken, tussen al die geisers en borrelende sauna’s, maar in ieder geval houden ze het er erg lang vol. De geschatte werk-duratie van een 15-jarige IJslander ligt op de 44 jaar, en dat is een vooruitgang ten opzichte van afgelopen jaren! Voorheen was het rond de 46 jaar! Het is daarmee op Roemenië na het enige land in de EU waarin deze verwachting daadwerkelijk gezakt is. In alle andere landen steeg het de afgelopen jaren.
We hadden het hier over de landen waar de prognose tot een carrière het langst is. De Europese landen waar die prognose het kortst is: Hongarije (30.4 jaar), Italië (30.5 jaar) en Malta (31.6 jaar). Mocht je vroeger met pensioen willen…


Lichaamslengte in Europa

lichaamslengte

Vroeger was Jan Soldaat gemiddeld genomen de langste soldaat ter wereld. In de tijd van verplichte militaire dienst was de gemiddelde lengte (van jongemannen rond de 20) gemakkelijk in kaart te brengen, immers, ieder land had een bijna 100 % opkomst van jongemannen. Geen onzekerheden met een steekproef en dan maar hopen dat het gemiddelde van die steekproef overeenkomt met het échte gemiddelde. Neen, in de tijd van de dienstplicht hadden we gegevens van alle (mannelijke) Nederlanders rond een bepaalde leeftijd.
Tegenwoordig doen we deze berekening wel met steekproeven, hoewel door werk van de Gezondheidsdienst de data nog altijd van een groot deel van de bevolking komt. Een brandende vraag is natuurlijk: is Nederland nog steeds het land met de langste mensen? Of zijn we inmiddels ingehaald? Wat betreft Europese landen, de Eurobarometer van 2006 geeft ons het volgende lijstje (zowel mannen als vrouwen tezamen!):

10. Slovenië. Met 170.9 centimeter zijn de Slovenen de op-negen-na langste Europeanen.

9. Slowakije. Het eens samengestelde rijk Tsjechië-Slowakije brengt grote mensen voort, en nu het land gesplitst is, komen dan ook beide landen in deze top tien voor. Slowakije als eerste, met een gemiddelde lengte van 171.2 centimeter.

8. Letland. De Letten doen daar nog een tiende centimeter bovenop, namelijk 171.3 centimeter.

7. Luxemburg. Het kleinste land van de Benelux, maar daarmee niet het kleinste in postuur. De Luxemburgers slaan de Belgen (die zo’n 170.3 cm gemiddeld zijn) met ruim 1.2 centimeter. De Luxemburgers hebben een gemiddelde lengte van 171.5.

6. Duitsland. Met 171.8 centimeters zijn de Duitsers echter toch nog een tikkeltje langer.

5. Oostenrijk. En hun zuidelijke buren, ongetwijfeld door de goede voeding tijdens wintersport vakanties in de frisse Alpenlucht zijn weer een fractie groter. Zij hebben een gemiddelde lengte van 172.3.

4. Tsjechië. We toonden eerder dat het ooit-verenigde Tsjechië-Slowakije een groot land was, in ieder geval wat betreft lichaamslengte. Net als de Slowaken zijn de Tsjechen lang! De Tsjechen steken gemiddeld genomen met 172.4 centimeters aan lengte, zo’n 1.5 centimeter boven hun voormalige landsbroeders uit.

3. Zweden. De Zweden, echter, zijn weer net even iets langer, namelijk 172.5.

2. Denemarken. Eeuwig in strijd met de Zweden om suprematie, de Denen winnen deze lengte-strijd. Zij zijn gemiddeld 172.6 centimeter. Maar pas op, waar de Zweden in de afgelopen jaren in lengte toenamen, schijnen de Denen gemiddeld in lengte te zijn afgenomen! Hoe lang houden ze de positie op nummer twee nog vol?

1. Nederland. Hoe dan ook, de kans dat iemand de absolute nummer 1 van zijn plek stoot, is nogal groot. Voorlopig zijn wij met 174.5 centimeters het langst van Europa en ja, óók ter wereld. We steken dan wel niet met kop en schouders boven de rest uit, toch wél met een centimeter of twee!

(over)gewicht in Europa

overgewicht

Tegenwoordig weten veel mensen van de Body Mass Index, ook wel de BMI genoemd. Het is een maatstaaf voor hoe dik men is, en hoewel deze maatstaaf minder geschikt is voor bijzonder lange, of bijzonder kleine mensen, kan je normaliter wel aannemen dat de meeste mensen het gezondst zijn wanneer ze een BMI hebben tussen de 20 en de 25. Boven de 25 ben je medisch gezien ‘overgewicht’ (tenzij je natuurlijk extreem lang of klein bent, dan gelden andere regels). Komt je BMI boven de 30, dan ben je ‘”obese”. Onder de 20? Ook niet goed, je bent dan te mager. Het is ook nooit goed? Toch wel, tussen die 20 en 25! Helaas zijn we op deze wereld hard bezig om ofwel te dik, ofwel te mager te worden. En de Westerse wereld neigt vooral naar te dik! Hoe erg is de schade in Europa? Dit was de stand van zaken in 2005, we kijken naar het percentage van de totale bevolking dat een BMI boven de 30 heeft:

10. Portugal. Met een percentage van 12.8 % opent Portugal deze top 10. Meer dan één op tien Portugezen heeft een ernstig overgewicht.

9. Duitsland. De Duitsers liggen in de buurt van dat getal, maar toppen het met één tiende. 12.9 % van de Duitsers is gevaarlijk zwaar.

8. Ierland. De Ieren doen er nog een schepje bovenop, en komen uit op een 13 %.

7. Spanje. 13.1 % voor de Spanjaarden, die er altijd naar streven om ten minste iets beter te scoren dan hun buren de Portugezen. In dit geval zijn ze erin geslaagd.

6. Tsjechië. Sinds haar breuk met Slowakije heeft de Westerse levensstijl zich tot Tsjechië doorgedrongen. Ten minste, dat zou mogelijkerwijze een verklaring kunnen zijn waarom er tegenwoordig 14.8 % van de Tsjechen een gevaarlijk overgewicht heeft.

5. Luxemburg. Net als de Luxemburgers, waarvan 18.4 overgewicht heeft. In het geval van Luxemburg ligt het echter niet aan een plotselinge kennismaking met het Westen. Vermoedelijk heeft de heerlijke cuisine van buurlanden Belgie en Frankrijk er wat mee te maken…

4. Hongarije. De Hongaren hebben een ernstig overgewicht percentage van 18.8 %. Het is daarmee bijna het hoogst scorende voormalige Oostblok Land.

3. Griekenland. De Grieken overschrijden als eerste Europese land de 20 % grens. Ongeveer 21.9 % van de Grieken is ernstig overgewicht. Dat is dus een op de vijf Grieken!

2. Slowakije. De Slowaken, net als hun voormalige landgenoten de Tsjechen, hebben mateloos kunnen genieten van een nieuwe levensstijl, de laatste decennia. Tegenwoordig zijn er in Slowakije echter 22.4 % ernstig zware Slowaken. Komt dat door de invloed van het Westen? Dat weten we niet zeker, maar je zou haast vermoeden dat de invoer van Mcdonald’s wel heeft geholpen.

1. Verenigd Koninkrijk. Tot slot Engeland. Met een 23 % aan ernstig te zware mensen is deze eilandengroep het meest obees van Europa.
Laten we wel even erbij vertellen dat we daarmee lang geen koplopers zijn. De Verenigde Staten, bijvoorbeeld, hebben een obesitas percentage rond de 30 % en ook Mexico streeft Engeland voorbij (circa 24 %). Overigens komen België en Nederland op een 13e en 14e plek terecht, dus echt slank zijn wij zelf ook niet, gemiddeld genomen!


Leeftijdsverwachting

Leeftijdsverwachting

Tot slot een top tien waarin iedereen wel interesse in heeft. De leeftijdsverwachting. We kijken hier naar het aantal jaren dat iemand kan verwachten te leven, in het levenscohort waarin hij of zij wordt geboren. Daarmee inbegrepen is kindersterfte. Europa scoort hier uitzonderlijk hoog in (net als koffie-consumptie). Op een aantal kleine stadstaatjes na (Macau, San Marino) en Japan, is de top tien uitsluitend een Europese aangelegenheid. Vooral zeer kleine stadstaatjes zoals Monaco en Singapore scoren goed, maar die laten we even buiten beschouwing. We kijken nu alleen naar landen die groter zijn dan Luxemburg (Luxemburg zelf tellen we mee). Maar officieel staat Monaco op nummer één (ter wereld!) met een levensverwachting van 89.7 jaar!
Omwille emancipatie hebben we deze lijst geordend volgens de levensverwachting voor vrouwen. Echter, we geven ook aan wat dat betreffende land voor mannen inhoudt. De sortering, echter, is gebaseerd op hoelang de dames in een bepaald land mogen verwachten te leven.

10. Noorwegen. De Noren drinken koffie bij de sloot en werken lang, maar ze worden dan ook oud. Zij zijn de eerste Europeanen in deze top tien, en met een leeftijdsverwachting van 83.5 voor vrouwen. Mannen hebben zo’n 79.5 jaar te leven in Noorwegen.
Hoewel officieel Oostenrijk, Portugal en Zweden één plek delen, hebben we ze hier voor het gemak maar even alfabetisch geordend.

9. Oostenrijk. 83.6 jaar is de levensverwachting voor een Oostenrijkse dame. Voor een heer uit de alpen is dat: 78.4 jaar.

8. Portugal. De Portugese señorita’s leven ook 83.6 jaar, en de señors worden 77.3. Hoewel de dames dus tot nu toe progressief ouder schijnen te worden, gaat de leeftijdsverwachting voor de heren bergafwaarts!

7. Zweden. En ook de Zweedse dames mogen 83.6 jaar leven, gemiddeld genomen. Gelukkig is Zweden een egalitair land, en alles moet gelijk en eerlijk zijn tussen man en vrouw. Hier worden de mannen dan ook ouder dan in voorgaande landen, namelijk gemiddeld genomen 79.9 jaar.

6. Finland. Met een maand meer dan de Zweden, Portugezen en Oostenrijkers komen de Finnen op 83.7 jaar uit. Voor de dames, in ieder geval. De Finse heren moeten zich tevreden stellen met 77.7 jaar.

5. Luxemburg. Weer een maandje meer tijd krijgen de Luxemburgers. 83.8 jaar voor dames. Voor de heren: 79.1 jaar.

4. IJsland. De IJslandse dames nemen dan een grote sprong. De IJslandse leeftijdsverwachting is 84.3 jaar als je een vrouw bent, en 81.6 als je een kerel blijkt te zijn. Hiermee is IJsland het land waar de mannen het oudst worden. Wil je als man zo oud worden als mogelijk, maar binnen de EU blijven? Wellicht is dan een huisje met een sauna aan de krater wel wat voor jou.

3. Zwitserland. Nog weer een half jaar ouder worden de Zwitserse dames. Het moet de gezonde berglucht zijn, of misschien de combinatie van Duitse en Franse cultuur? In ieder geval leven de Zwitserse dames er langer van dan de meeste Europeanen: 84.9 jaar. De heren leven gemiddeld genomen zo’n 80.6 jaar. Minder dan in IJsland, maar nog altijd een erg hoge score, vergeleken met andere Europese mannen!

2. Liechtenstein. Vlak nabij echter leven ze nog langer. De dames van Liechtenstein hebben een 85.2 levensjaren te gaan voor ze gemiddeld het loodje leggen. Mannen doen dit gemiddeld genomen op hun 79.7ste levensjaar.

1. Spanje. Spanje is in de leiding in deze lijst met 85.4 levensjaren voor de gemiddelde señorita. Daarmee hebben ze voor vrouwen de hoogste levensverwachting (in Europa). Mannen in Spanje worden gemiddeld genomen 79.5, net als in Noorwegen.
Nederland staat in dit lijstje pas op de 17 plek, vlak onder onze zuiderburen de Belgen! In Nederland worden dames naar verwachting 83 jaar, en de Belgische dames 83.1 (iets meer dan een maandje ouder dus).

Hiermee is deze special tot een einde gekomen. We hebben hier natuurlijk totaal geen compleet overzicht gegeven, meer een vluchtige behandeling van een selectie aan eigenschappen van Europeanen. Echter, we hopen dat je toch hebt genoten van de lijstjes. Onthoudt wel, het gaat hier altijd om gemiddelden. De gemiddelde Nederlander bestaat niet, zegt de spreuk. Dat geldt ook voor de gemiddelde Europeaan. Mensen wijken altijd af van ‘ standaard’ gedrag en dat is maar goed ook, anders zou het leven maar een saaie bedoeling zijn! Dat gemiddeld genomen Nederlanders veel koffie consumeren, betekent niet dat de eerste beste Italiaan die je tegenkomt ook per se minder koffie drinkt dan jij. Misschien ben je zelf wel een van die thee-drinkers, en is de Italiaan nou net een koffie-leut van de ergste soort! Gemiddelden zijn geen individuele feiten! Het zijn echter wel leuke feitjes om te gebruiken om de stilte in de lift te verbreken!