Friesland is een prachtige provincie met historische steden, kabbelende rivieren en grote stukken ongerepte natuur. Je kunt er heerlijk wonen, maar ook genieten van een rustgevende vakantie. Het is dan de moeite waard om de steden van deze provincie te bezoeken. Ontdek hier de top 10 grootste gemeente van Friesland.

Súdwest-Fryslân

fokke baarssen / Shutterstock.com

10. Achtkarspelen – 27.900 inwoners

achtkarspelen

Hardscarf/wikipedia/CC BY-SA 3.0

In het oosten van Friesland vind je de gemeente Achtkarspelen. De stad heeft zijn naam te danken aan acht karspelen (gebied dat onder het gezag van een bepaalde (parochie)kerk viel) die later zijn samengevoegd. Tegenwoordig bestaat de gemeente uit twaalf verschillende kernen die bijna allemaal meer dan duizend inwoners hebben. Je leert er vooral het landelijke leven van Friesland kennen, met historische boerderijen, poldermolens en grote villa’s van oude landbeheerders.

9. Opsterland – 29.800 inwoners

Gem-Opsterland-OpenTopo

Janwillemvanaalst/wikipedia/CC BY-SA 4.0

Ook Opsterland ligt in het oosten van de provincie Friesland en heeft net iets meer inwoners dan zijn voorganger op dit lijstje. De gemeente bestaat uit zestien verschillende kernen, waarvan sommige slechts een paar honderd inwoners hebben en andere duizenden inwoners huisvesten. Een van de meest kenmerkende eigenschappen van deze gemeente is dat hij omringd wordt door bosrijk gebied. Het is dus de ideale plek om van een wandeling te genieten.

8. Tytsjerksteradiel – 32.000 inwoners

Tytsjerksteradiel

Drewes/wikipedia/CC BY-SA 3.0

Op het Friese platteland ligt het dorp Tytsjerksteradiel, dat tot 1989 nog Tietjerksteradeel genoemd werd. Dit was de Nederlandse naam voor het dorp, maar uiteindelijk is besloten om de authentieke Friese naam de officiële te maken. De gemeente bestaat uit zestien verschillende kernen, die allemaal unieke rijksmonumenten hebben. Zo vind je er oude arbeidershuizen, herenhuizen en historische fabrieken.

7. Noardeast-Fryslân – 45.500 inwoners

Noardeast-Fryslan

Uberprutser/Wikipedia/CC BY-SA 4.0

Noardeast-Fryslân wordt ook wel Noordoost-Friesland genoemd. De gemeente heeft een mooie ligging aan de Waddenzee. Het is een erg jonge gemeente, want hij ontstond pas in 2019 toen verschillende Friese gemeentes werden samengevoegd. In eerste instantie zou de gemeente nog groter worden, maar dat veranderde toen de gemeente Dantumadiel toch niet volledig wilde fuseren. Dokkum is de grootste kern van de gemeente.

6. Waadhoeke – 46.100 inwoners

waadhoeke

Adrie Oosterwijk / Shutterstock.com

Ook Waadhoeke is een relatief jonge gemeente in de provincie Friesland. De gemeente is in 2018 ontstaan door de fusie van verschillende kleinere gemeentes, waardoor hij plotseling een plaats op deze lijst kreeg. De naam is gebaseerd op de locatie van de gemeente, namelijk in de westelijke hoek van Friesland die aan de Waddenzee grenst. In het Nederlands zou het de Waddenhoek genoemd worden, maar in het Fries wordt het Waadhoeke.

5. Heerenveen – 50.600 inwoners

Heerenveen

Heerenveen ligt in het hart van Friesland en bestaat uit 21 kernen die samen een gemeente vormen. Het historische centrum van de stad is natuurlijk het bekendste. Zo vind je er statige panden die langs de oevers van de rivier staan, met het historische gemeentehuis als een van de bekendste bouwwerken. Museum Belvédère is ook te bezoeken in deze gemeente. Dit museum staat helemaal in het teken van moderne kunst.

4. De Fryske Marren – 51.700 inwoners

Fryske Marren

De volgende gemeente op dit lijstje is De Fryske Marren, een gemeente in het zuiden van Friesland. De naam is echt Fries, waarbij de gemeente in het Nederlands De Friese Meren genoemd wordt. Deze naam heeft de gemeente natuurlijk te danken aan de prachtige meren in de omgeving. Zo vind je hier het beroemde Heegermeer, maar ook Fluessen en het Slotermeer. De Fryske Marren bestaat uit maar liefst 51 kernen, wat verklaart waarom de gemeente zoveel inwoners heeft.

3. Smallingerland – 56.000 inwoners

drachten

Ook Smallingerland is een grote gemeente in Friesland. Hij ligt in het oosten van de provincie en heeft zijn naam te danken aan het dorp Smalle Ee. Dit is het kleinste dorp van de veertien kernen die samen Smallingerland vormen. De grootste is bij uitstek Drachten. Een van de bijzondere kenmerken van de gemeente is dat er enorm veel sculpturen in de buitenruimtes staan, van grote granieten beelden tot stellages gemaakt van hout.

2. Súdwest-Fryslân – 90.000 inwoners

Súdwest-Fryslân

Het zal niemand verbazen waar de gemeente Súdwest-Fryslân te vinden is. Hij ligt in het zuidwesten van de provincie en het is de grootste gemeente van Nederland. Niet op het gebied van inwoners, maar wel op het gebied van oppervlakte. In totaal is Súdwest-Fryslân maar liefst 908 vierkante kilometer groot. Deze enorme gemeente bestaat dan ook uit 89 verschillende kernen, waaronder zes van de Friese elf steden. Zo vallen Workum, Hindelopen en Sneek allemaal onder Súdwest-Fryslân.

1. Leeuwarden – 124.500 inwoners

leeuwarden


fokke baarssen / Shutterstock.com

De grootste stad, en ook gemeente, van Friesland is zonder twijfel Leeuwarden. Dit is de stad van het Fries Museum, van de iconische Oldehove en van de Blokhuispoort. De geschiedenis van Leeuwarden gaat terug tot de Romeinse tijd, want er is bewijs gevonden dat er toen al mensen woonden op de plek die nu het historisch centrum van de stad wordt genoemd. De gemeente telt in totaal 36 kernen, waarvan de stad Leeuwarden natuurlijk de grootste is.