10 Gebouwen die ooit de hoogste ter wereld waren

Wat doe je als je teveel geld hebt en een statement wilt maken richting je directe concurrenten? Dan bouw je een kantoorpand dat net even iets hoger is dan dat van je buurman. Natuurlijk kan geen enkele zichzelf respecterende buurman dat over zijn kant laten gaan en dus worden er direct plannen gemaakt voor nog een kantoorpand. Eentje die uiteraard weer net iets hoger is. Een soort van commerciële apenrots voor ondernemers met het grootste ego, die elkaar de loef willen afsteken.

In Nederland doen we daar van oudsher niet aan; dat past niet bij onze calvinistische cultuur van doe maar normaal, dan doe je al gek genoeg. Maar in de Verenigde Staten, en dan vooral in New York, waren de ego’s en de portemonnees zonder meer een stuk groter. Overigens zijn de Amerikanen de laatste jaren ingehaald. Kijken we naar de huidige lijst van hoogste gebouwen ter wereld, dan zien we vooral giganten in China, Zuidoost-Azië en het Midden-Oosten, met de Merdeka 118 in Maleisië (678,9 meter) als een van de meest recente toevoegingen aan de absolute top.

Hieronder lees je de chronologische geschiedenis van de gebouwen die ooit de titel hoogste gebouw ter wereld mochten dragen.

10. Metropolitan Life Insurance Tower – New York (1909–1913)

De Metropolitan was niet zomaar een groot gebouw. Het was in 1909 het hoogste gebouw ter wereld. Het was het tijdperk waarin Manhattan ontstond en de grond steeds duurder werd, terwijl de bouwmogelijkheden door het gebruik van gewapend beton steeds beter werden. De Metropolitan Life Insurance Company aarzelde niet en bestelde een voor die tijd monsterlijk hoog gebouw van maar liefst 213,36 meter.

Boven op de top van het gebouw werd een lichtbaken geplaatst dat ieder kwartier knipperde. Wilde je precies weten hoe laat het was? Dan kon je kijken op een van de vier klokken aan iedere kant van de toren. Die waren moeilijk te missen: ze waren acht meter hoog en alleen de minutenwijzer woog al een halve ton.

9. Woolworth Building – New York (1913–1930)

In 1913 opende het Woolworth gebouw, nog steeds een van de grootste trekpleisters van New York. Dat heeft niet alleen te maken met de hoogte van 241,4 meter, maar vooral met de architectuur. Tot die tijd waren vrijwel alle hoge gebouwen kerken. Woolworth besloot een Cathedral of commerce te bouwen: een kantoorgebouw in de vorm van een kathedraal. In New York zijn ze nog steeds trots op dit monumentale pand, dat jarenlang het stadsgezicht domineerde.

8, 7 en 6: Bank of Manhattan, Chrysler Building en Empire State Building – New York (1930–1972)

De verhalen van deze drie zijn onlosmakelijk verbonden. Eind jaren 20 werden drie wolkenkrabbers aangekondigd die allemaal de titel wilden. De Bank of Manhattan (40 Wall Street) werd als eerste voltooid met 282,5 meter. Ze claimden triomfantelijk de titel, maar dat was van zeer korte duur.

Bij Chrysler hadden ze namelijk een list bedacht. In het diepste geheim was er een spits gebouwd die in delen naar binnen werd gesmokkeld. In één nacht werd deze geplaatst, waardoor het Chrysler Building ineens 318,9 meter hoog was. De uiteindelijke winnaar van deze race was echter het Empire State Building. In 1931 bereikte dit icoon een hoogte van 381 meter (zonder antenne), waarmee het tot 1972 ongeslagen bleef.

5. World Trade Center – New York (1972–1974)

De North Tower van het World Trade Center nam in 1972 het stokje over met een hoogte van 417 meter. Het was een kolossaal project dat 400 miljoen dollar kostte en maar liefst 1.240.000 vierkante meter kantoorruimte creëerde. De torens bleven slechts twee jaar de hoogste ter wereld, maar bleven tot de aanslagen van 11 september 2001 het symbool van de New Yorkse skyline.

4. Willis Tower (Sears Tower) – Chicago (1974–1998)

Sears wilde al haar personeel in één gebouw onderbrengen en liet de Sears Tower bouwen. Met 442,1 meter werd dit in 1974 het hoogste gebouw ter wereld. De bouw was omstreden; omwonenden waren bang dat hun tv-signaal verstoord zou worden, wat leidde tot verschillende rechtszaken. Sears won en de toren bleef 24 jaar lang de recordhouder. In 2009 werd de naam officieel gewijzigd naar Willis Tower.

3. Petronas Towers – Kuala Lumpur (1998–2004)

In de jaren 90 verschoof de macht naar Azië. Maleisië bouwde de Petronas Towers: twee identieke torens van 451,9 meter hoog. De bouw was een enorme uitdaging; de fundering moest meer dan 100 meter diep de grond in omdat de bodem niet solide genoeg was. Het was het eerste gebouw buiten de Verenigde Staten dat sinds de middeleeuwen de titel van hoogste gebouw ter wereld opeiste.

2. Taipei 101 – Taipei (2004–2010)

Taiwan overtrof Maleisië met de Taipei 101, een gebouw van 508 meter hoog met 101 verdiepingen. De lift was bij de opening de snelste ter wereld: met ruim 60 kilometer per uur schoot je in 37 seconden naar de 89e verdieping. Het ontwerp mixt hypermoderne techniek met traditionele Chinese vormen, zoals die van een pagode.

1. Burj Khalifa – Dubai (2010 – heden)

Om Dubai definitief op de kaart te zetten als toeristische trekpleister, liet de sjeik de Burj Khalifa bouwen. Met een duizelingwekkende hoogte van 828 meter werd de concurrentie op een enorme achterstand gezet. De toren heeft 163 verdiepingen boven de grond. Momenteel is dit nog steeds het hoogste gebouw ter wereld, terwijl andere projecten zoals de Jeddah Tower in Saoedi-Arabië (beoogde hoogte 1.000+ meter) na lange vertragingen nog altijd in aanbouw zijn.